"Βάλτε τους φωτιά!": 29/06/1931, φασίστες των οργανώσεων "Παύλος Μελάς" και "Εθνική Ένωσις Ελλάς" (ΕΕΕ) εξαπολύουν πογκρόμ κατά των Εβραίων στους συνοικισμούς της Θεσσαλονίκης: Ρεζί Βαρδάρ, Κάμπελ κ.α. Οι μεγαλύτερες αγριότητες έγιναν στον φτωχό συνοικισμό του Κάμπελ.
τους δοχεία με βενζίνη (κάποια απ’ τα οποία βρέθηκαν την άλλη μέρα στον τόπο της καταστροφής) και σύντομα φλόγες ξεπήδησαν από διάφορες πλευρές του Κάμπελ. Εκεί, διέμεναν 220 φτωχές εβραϊκές οικογένειες, εγκατεστημένες εκεί μετά την πυρκαγιά του ’17. Οι κάτοικοι φοβισμένοι είχαν
κλειστεί στα σπίτια τους, αναγκάστηκαν όμως να τραπούν σε φυγή για να γλιτώσουν, όταν οι φασίστες έβαλαν φωτιά στο συνοικισμό. Οι φασίστες ήταν οπλισμένοι με πιστόλια και πυροβολούσαν και περιέβρεχαν με βενζίνη και έβαζαν φωτιά στα παραπήγματα. Επιθέσεις έγιναν και σε άλλες δύο
γειτονιές, αλλά εκεί οι κάτοικοι κατάφεραν να τις αποκρούσουν. Ο απολογισμός ήταν η αποτέφρωση είκοσι οικημάτων, αφήνοντας άστεγες περίπου εκατό οικογένειες, δύο νεκρούς (ένας χριστανός κι ένας εβραίος) και πολλούς τραυματίες. Ανάμεσα στα καμένα κτίρια ήταν η συναγωγή, το σχολείο
και το φαρμακείο. Οι σοβαρότερα τραυματισμένοι κάτοικοι μεταφέρθηκαν στο νοσοκομείο Χιρς, το σημερινό ιπποκράτειο. Ανάμεσά τους ο Λεωνίδας Παππάς, χριστιανός φούρναρης του συνοικισμού, που χτυπημένος από σφαίρα, εξέπνευσε λίγες ώρες αργότερα. Στό έγκλημα πήρε μέρος μέχρι και το
στρατιωτικό απόσπασμα που είχε σταλθεί δήθεν για να επιβάλει την τάξη, ενώ πολλοί από τους τραυματίες φασίστες ήταν στρατιωτικοί. Τις επόμενες μέρες οι κάτοικοι τρομαγμένοι εγκατέλειψαν τη ρημαγμένη συνοικία κι αναζήτησαν καταφύγιο σε κοινοτικά κτίρια του κέντρου, χωρίς ποτέ να
επιστρέψουν στις εστίες τους. Η χωροφυλακή, παρά την παρουσία σημαντικής δύναμης, δεν απέτρεψε τον εμπρησμό. Σύμφωνα με αναφορά της χωροφυλακής, οι φασίστες επιτέθηκαν και στις πυροσβεστικές αντλίες που προσπαθούσαν να σβήσουν την φωτιά. Συνελήφθησαν 25 περίπου υπαίτιοι των
επεισοδίων που ανακρίθηκαν και παραπέμφθηκαν σε δίκη. Οι κατηγορούμενοι δικάστηκαν στο κακουργιοδικείο της Βέροιας τον Απρίλιο του 1932. Οι βασικοί κατηγορούμενοι ήταν ο πρόεδρος της ΕΕΕ Γεώργιος Κοσμίδης ,ο γραμματέας της ίδιας οργάνωσης Δημ.Χαριτόπουλος και ο δημοσιογράφος
Νικόλαος Φαρδής, αρχισυντάκτης της "Μακεδονίας", που κατηγορήθηκε ότι με την εμπρηστική εθνικιστική αρθογραφία του ουσιαστικά προπαγάνδιζε το έγκλημα. Όμως, η ετυμηγορία του δικαστηρίου ήταν απαλλακτική για τους ηθικούς αυτουργούς και για το σύνολο των κατηγορουμένων, εκτός από
δυο τρεις που είχαν συλληφθεί για εμπρησμό. Τελικά το δικαστήριο δεν εξέδωσε καταδικαστική απόφαση. Οι αθωωθέντες επέστρεψαν στη Θεσσαλονίκη με πορεία θριάμβου, με επικεφαλής τους τρεις πρωταγωνιστές της δίκης που τους ακολουθούσαν 70 αυτοκίνητα και 30 άμαξες με πολύ κόσμο. Από
το 1930 και εξής τα μέλη της φασιστικής "Εθνικής Ενώσεως Ελλάς" είχαν πολλαπλασιαστεί και είχαν παραρτήματά σε διάφορες συνοικίες της Θεσσαλονίκης αλλά και σε άλλες περιοχές, κυρίως στη Βόρεια Ελλάδα. Σημαντικό ρόλο στην συγκρότηση τους είχε η αντικομμουνιστική εκστρατεία που
"κήρυξε" το 1929 η κυβέρνηση του Ελευθερίου Βενιζέλου με το "Ιδιώνυμο". Οι φασίστες "τριεψιλίτες" έτρεξαν να προσφέρουν τις υπηρεσίες τους ενάντια στο εργατικό και κομμουνιστικό κίνημα και έτσι είχαν όχι μόνο την ανοχή αλλά και την έμπρακτη στήριξη του κρατικού μηχανισμού. Πίσω
απο τους φασίστες της ΕΕΕ υπήρχε η πολιτική κάλυψη των διωκτικών αρχών και της "δικαιοσύνης", η στήριξη απ' το στρατό, η χρηματοδότηση από κρατικούς φορείς (Δήμος Θεσσαλονίκης, Υπουργείο Προνοίας) και Τράπεζες (Εθνική, Εκδοτική) και η "διαφήμιση" απο αστικές εφημερίδες που
πρωτοστατούσαν σε αντικομμουνιστική και εθνικιστική προπαγάνδα. Για παράδειγμα, αρθρογράφος εφημερίδας της Θεσσαλονίκης έγραφε την 27η Οκτωβρίου 1930 με αφορμή την παρέλαση "τριεψιλιτών" κατά τις εορταστικές εκδηλώσεις για την απελευθέρωση της πόλης: "Παρήλασαν χθες τα τρία
έψιλον, η παρέλασις ήτο επιβλητική και ενθουσιώδης. Τα μέλη που αποτελούν αυτήν την Οργάνωσιν έδωσαν εις ιδικούς μας άφρονας και εις ξένους να εννοήσουν καλά ότι η ζωτικότης δεν έλειψεν από την Ελλάδα. Εύγε τους!" Δύο χρόνια αργότερα, το 1933, όταν οι φασίστες της ΕΕΕ
επιχείρησαν να αντιγράψουν την "Πορεία προς την Ρώμη" του Μουσολίνι (με αποτέλεσμα μαζικές αντιφασιστικές διαδηλώσεις εργατικών συνδικάτων και κομμουνιστών), στην φασιστική "τελετή" ήταν και οι επίσημες αρχές, όπως ο τότε υπουργος Εσωτερικών Ιωάννης Ράλλης (αργότερα δωσίλογος
πρωθυπουργός), ο πρόεδρος της Γερουσίας Στυλιανός Γονατάς, (που είχε πρωταγωνιστικό ρόλο στην ίδυση των ταγμάτων ασφαλείας στην κατοχή) βουλευτές κ.α. Η ΕΕΕ διαλύθηκε-τυπικά-με την φασιστική δικατορία της 4ης Αυγούστου γιατί αυτά που έλεγε έγιναν-και τυπικά- επίσημη κρατική
πολιτική. Η ιστορία της φασιστικής ΕΕΕ αποδεικνύει ότι ο φασισμός στην Ελλάδα δεν εμφανίστηκε απλά στον πόλεμο και την κατοχή. Όπως και σε όλα τα καπιταλιστικά κράτη, υπήρξε αποτέλεσμα ενεργής στήριξης του αστικού κράτους και των "δημοκρατικών" μηχανισμών του. Οι φασίστες ήταν
-στην πράξη-ενεργό τμήμα της προσπάθειας του αστικού κράτους και των εργοδοτών ενάντια στο εργατικό και κομμουνιστικό κίνημα, που χρησιμοποιούσαν και το εθνικιστικό και ρατσιστικό μίσος ενάντια σε εβραίους (άλλες φορές πρόσφυγες κ.α) για τις αντεργατικές πολιτικές τους.
Πηγές: "Ο εμπρησμός του εβραϊκού συνοικισμού Κάμπελ τo 1931", Χ.Ζαφείρης, "Τα τρία Ε (ΕΕΕ) και ο εμπρησμός του Κάμπελ", Μ.Τρεμόπουλος, Αντιγόνη, "Η σκοτεινή ιστορία του εμπρησμού του Κάμπελ",Γ.Τσιτιρίδης, "Ο Εβραϊκός συνοικισμός Κάμπελ και ο εμπρησμός του", agelioforos
*Δύο χρόνια μετά τον εμπρησμό του Κάμπελ
ΥΓ Ο Έλληνας φούρναρης Λεωνίδας Παππάς δολοφονήθηκε από τους φασίστες της ΕΕΕ επειδή δεν δέχτηκε να γίνει ο φούρνος του αποθήκη για την βενζίνη με την οποία έκαψαν τον φτωχό εβραϊκό συνοικισμό. Οι εφημερίδες έδωσαν την εντύπωση-ότι ο Παππάς φονεύθηκε από.. ισραηλίτες.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου